Is rauwe melk gezond? De voor- én nadelen

Rauwe melk is pure, onbewerkte melk, dat je bij sommige boerderijen rechtstreeks kunt kopen. Volgens sommigen is rauwe melk een soort superfood. Volgens anderen is het juist levensgevaarlijk. Hoe zit het nu echt? Is rauwe melk gezond of juist niet?

rauwe melk gezond rauwe melk kopen

Wat is rauwe melk?

Rauwe melk is melk die rechtstreeks uit de uier van de koe komt en niet is verhit of op enige andere manier is bewerkt. Puur natuur, dus. Dat heeft voordelen. Zo bevat rauwe melk meer natuurlijke antilichamen, eiwitten en bacteriën dan gepasteuriseerde melk. Voorstanders vinden het gezonder, schoner en lekkerder. Maar volgens tegenstanders kan het juist levensgevaarlijk zijn, omdat in rauwe melk ook schadelijke bacteriën kunnen voorkomen, die je doodziek kunnen maken.

De smaak is zowel het grootste voordeel als het grootste nadeel van rauwe melk.

‘Meer smaak’

Volgens melksommelier Bas de Groot (écht een kenner van de smaak van rauwe melk) is de smaak het grootste voordeel van rauwe melk. “Er zit gewoon veel meer smaak in”, zegt hij enthousiast. “Alle melk, dus ook de lang houdbare melk in de supermarkt heeft twee smaken. Een eerste smaak, die proef je zodra de melk in je mond komt, en een afdronk. Zeg maar: de nasmaak. Rauwe melk heeft tussen die twee smaken in soms nog wel twee of drie andere smaken. Het is als een glas goede wijn: er gebeurt van alles en nog wat in je mond. Persoonlijk vind ik dat fascinerend.”

‘Je proeft de grond!’

Het bijzonder aan rauwe melk is dat het rechtstreeks bij de boer vandaan komt. “Als je verschillende rauwe melken van verschillende boeren achter elkaar proeft, dan merk je ineens dat de smaken heel anders kunnen zijn. Dat komt omdat de melk van verschillende koeienrassen komen, maar ook omdat ze bijvoorbeeld iets ander voer krijgen. Je proeft als het ware de grondsoort waarop het grasland groeit.”

Lekker?

Maar die smaak is meteen ook een van de grootste nadelen van rauwe melk, vindt Bas. “Lang niet iedereen houdt van die extra smaak. Gewone melk in een pak uit de supermarkt is verhit, gemengd met heel veel andere melk en gehomogeniseerd. Dat laatste betekent dat de vetbolletjes in de melk heel klein worden gemaakt, zodat het een egale structuur krijgt. Daardoor is die melk wat smaak betreft vlak en voorspelbaar. En dat is precies wat veel mensen juist wel prettig vinden. Ik vind dat jammer. Onbekend maakt onbemind. Je kunt die extra smaken namelijk wel leren waarderen.”

Rauwe melk bevat meer goede bacteriën, maar ook meer slechte bacteriën die je ziek kunnen maken

Goede bacteriën

Veel mensen zeggen dat rauwe melk gezonder is dan ‘gewone’ melk. Bas weet dat nog niet zo zeker. “Het is een feit dat er meer antilichamen, goede bacteriën en andere goede stoffen in rauwe melk zitten”, vertelt hij. “En ik hoor vaak dat mensen die niet zo goed tegen normale melk kunnen rauwe melk beter kunnen verteren. Maar om nu te zeggen dat het daarom ook gezonder is, dat vind ik lastig.”

Bewijs ontbreekt

Er is helaas niet veel onderzoek gedaan naar de gezondheidsvoordelen van rauwe melk. De onderzoeksresultaten spreken elkaar ook tegen. Doorslaggevend wetenschappelijk bewijs dat die extra stoffen in rauwe melk ook echt gezondheid bevorderend zijn, is er dus niet.

Ook slechte bacteriën

Rauwe melk verkopen mag in Nederland, maar dat is wel aan regels gebonden. Je mag het alleen bij een boer kopen en alleen rechtstreeks uit een melktank. Dus niet voorverpakt in een fles. Bovendien moet de boer de consument vertellen dat de melk verhit moet worden voor consumptie. En dat is niet zonder reden! In rauwe melk kunnen ook ziekteverwekkende bacteriën voorkomen. Met name Campylobacter, Salmonella, en Shiga toxine-producerende Escherichia coli kunnen je behoorlijk ziek maken. Ook de listeria-bacterie kan gevaarlijk zijn. Met name voor zwangere vrouwen. Dat is dus ook precies de reden dat alle melk die je in de winkel kunt kopen, is gepasteuriseerd of gesteriliseerd. Door die maatregel is melk een heel veilig product.

Reële risico’s

Bas kent de risico’s van rauwe melk. “Ze zijn ook niet te ontkennen. Er kunnen hele verkeerde bacteriën in rauwe melk voorkomen. Toch geef ik ook mijn eigen jonge kinderen vaak rauwe melk te drinken. Ik heb nu al zoveel rauwe melk gedronken, dat ik erop vertrouw dat ik ‘foute’ melk zal herkennen als ik het tegenkom. Dat is trouwens geen enkele garantie. Dat weet ik zelf ook wel. Feit is en blijft, als je heel jong bent, ziek of oud, dan kan rauwe melk je echt levensbedreigend ziek maken.”

Je mag rauwe melk kopen, maar alleen op voorwaarde dat je het verhit voor gebruik.

Rauwe melk kopen?

Wil je rauwe melk toch een keer proberen, dan kan Bas je wel een aantal goede tips meegeven. “Realiseer je ten eerste dat je zelf mede verantwoordelijk bent voor je gezondheid. Je kunt rauwe melk niet in een verpakking kopen. Je moet dus zelf flessen meenemen, of flessen in bruikleen nemen van de boer. Zorg dat die flessen schoon zijn! Ook de doppen! En zorg ervoor dat de melk goed gekoeld blijft. Neem dus een koelbox mee en doe de flessen thuis meteen in de koelkast.”

Eigen risico

Rauwe melk drink je dus op eigen risico. “En dat zal altijd wel zo blijven”, denkt Bas. “Maar wat betreft regelgeving kan het mij betreft nog wel veel beter. In Duitsland zijn de regels strenger voor de productie en distributie van rauwe melk. Het risico op besmettingen is daardoor ook veel lager. Het gevolg is wel dat je in Duitsland rauwe melk gewoon in een fles kunt kopen. In Nederland zouden we eigenlijk ook naar zo’n systeem toe moeten. Ik vind het namelijk niet meer van deze tijd dat de overheid dergelijke producten verbiedt. Wat mij betreft moet je als consument zelf kunnen bepalen wat je wel en niet wilt eten of drinken.”

Conclusie: is rauwe melk gezond?

Rauwe melk heeft voordelen én nadelen. Er zitten weliswaar meer goede bacteriën in, maar tegelijkertijd is de kans om ziek te worden van rauwe melk ook reëel. Wat betreft smaak is rauwe melk een belevenis, als de kenners mag geloven. Dat is het proberen waard, maar Als je ziek, zwak, zwanger, heel jong of heel oud bent, dan moet je dat risico zeker niet nemen.

[irp posts=”2710″ name=”Het leven van kalveren”]

Comments

  1. Neem elke week twee liter rauwe melk mee en maak dikke rijst en gorte pap heerlijk je voelt het smelten op je tong heerlijk. Ik ben meer van een lekkere bord biest ik ben een lekker bek pannenkoeken heerlijk proberen maar groet eildert

  2. Neem elke week twee liter rauwe melk bij de boer mee voor dikke rijst of gorte pap mee te maken heerlijk. Wat ik nog liever heb is biest rauw melk kan geen kwaad lekker op drinken. Nooit geen last van deze lekkernijen.

  3. Om de 2 dagen haal ik 2 liter bij de boer,heerlijk voor de Brinta of lekker chocomelk.,gewoon drinken deden ze vroeger ook

  4. ik ben 71 jaar oud en heb deze week vorige week melk bij de boer gekocht.
    nu zeggen ze dat ik het moet koken maar hoe doe ik dat moet het even borrelen of het heet laten worden. En word de smaak dan anders?

    1. Post
      Author

      Het is inderdaad altijd verstandig om rauwe melk flink te verhitten voor consumptie. Laten borrelen dus!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *