Zo ziet het leven van een zwangere, of drachtige, koe eruit

Voordat een kalfje geboren wordt, is de moederkoe negen maanden zwanger, of drachtig. In dit artikel leggen we uit wat er in die tijd gebeurt.

zwangere koe, pasgeboren kalfje

Hoe wordt een koe zwanger?

De meeste melkkoeien in de Nederlandse wei worden geïnsemineerd. Ook bij vleeskoeien komt inseminatie steeds meer voor. Dat betekent dat een koe zaadcellen krijg ingespoten om bevrucht te worden. Ze heeft dus geen contact met een echte stier. Een boer, veearts of inseminator kan de koe zo zwanger maken. Zwangere koeien worden ook wel ‘drachtig’ genoemd. Een koe kan voor het eerst een kalf krijgen als ze ongeveer twee jaar oud is.

Als boer moet je een cursus hebben gedaan om te mogen insemineren. Deze inseminatie gebeurt alleen als de koe vruchtbaar is, want dan kan de koe zwanger worden. Een vruchtbare koe, ook we ‘tochtig’ genoemd, gedraagt zich vaak anders. Ze loeit harder, loopt of bespringt andere koeien en is actiever.

Hoe lang is een koe zwanger?

Een koe is ongeveer negen maanden drachtig. Deze periode kan per ras iets verschillen. De draagtijd is dus ongeveer even lang als die van de mens. In deze maanden ontwikkelt de eicel in de buik van de koe zich tot een klein kalfje. Na twee maanden zwangerschap is het minikalfje zo’n acht centimeter. Het embryo ziet er dan ook al echt als een kalfje uit. De maanden erna groeit het kalfje gestaag door. Het komt niet vaak voor dat een koe meer dan één kalfje per keer krijgt.

Hoe ziet een zwangere koe eruit?

Vlak nadat de koe bevrucht is, zie je nog niet veel aan haar. De meeste drachtige koeien gedragen zich in het begin ook niet anders. Vooral in de laatste twee maanden van de zwangerschap wordt de koe flink dikker en ronder. Dat zie je voornamelijk aan de rechterkant van haar lijf, want daar bevindt zich het kalf.

Welke verzorging heeft een zwangere koe nodig?

Drachtige koeien verdienen extra verzorging, want een zwangerschap is niet niks! Een boer houdt goed het gedrag, de gezondheid en de conditie van de koe in de gaten. De meeste boeren kiezen ervoor om de koe alleen de eerste zeven maanden van de zwangerschap te melken. Daarna hoeft de koe twee maanden geen melk te geven. Dat noemen boeren ‘droogzetten’.

Tijdens dit droogzetten kan de koe zich rustig voorbereiden op haar bevalling. Dit kun je zien als zwangerschapsverlof voor koeien. Hoe groter en schoner de ruimte voor de koe is, hoe beter. Ze kan dan goed tot rust komen. Veel boeren geven de drachtige koe in deze periode extra krachtvoer, vitaminen en mineralen.

Hoe gaat de bevalling van een zwangere koe?

Een boer weet nooit precies wanneer een koe gaat bevallen. Meestal gedraagt het dier zich vlak voor de bevalling onrustig. Het begint met de eerste weeën. De baarmoederhals gaat open en het kalf draait in de juiste positie. Dit kan een paar uur duren. Na het breken van de vruchtblaas, een soort van waterblaas, begint de bevalling. De waterblaas heeft het geboortekanaal opgerekt. De bevalling kan de koe meestal helemaal zelf. Vaak gaat de koe liggen. Door het persen zijn de pootjes meestal eerst te zien, daarna volgen de kop en de rest van het lijf. De moeder likt haar kalfje daarna schoon. Soms moet de boer een handje helpen. Als je benieuwd bent hoe dat gaat, kun je hier een filmpje vinden.

Na de geboorte: de eerste weken van het kalfje

Nadat het kalfje is schoongelikt, krijgt het een aparte schone ruimte. De boer geeft het kalfje genoeg biest. Dat is melk van zijn of haar eigen moeder. Het kalfje kan dan rustig op kracht komen en groeien. Sommige mensen vinden een zielig idee om het kalfje van de moeder te scheiden. Maar de boer doet dit onder meer voor de veiligheid van het kalfje. In de stal bij de grote koeien is het mogelijk dat het kalfje wordt vertrapt of een infectie oploopt.

De eerste weken staan de kalfjes in hun eigen box naast elkaar. Ze kunnen elkaar dan zien en meestal ook aanraken. Na twee weken gaan de stiertjes naar een vleeskalverhouderij. De koetjes blijven bij de boer of worden verkocht. Zo komt het voor dat een boer meerdere generaties koeien in zijn stal heeft staan. Boeren kunnen hun koeien meestal goed uit elkaar houden en weten precies wie familie van elkaar is. Vraag er maar eens naar!


Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *